Ha Tinh

(Ảnh: nongthonmoihatinh.vn)

Hè 2015, nhóm nghiên cứu VIETSURVEY do trưởng nhóm Hồ Hoàng Đức dẫn đầu về làm việc với cơ quan các cấp và người dân tỉnh Hà Tĩnh. Một chuyến đi lắng đọng nhiều cảm xúc và tư liệu nghiên cứu trong một tuần nắng, nóng kỷ lục suốt nửa thế kỷ tại Việt Nam. Bên cạnh công việc đánh giá dự án, nhóm nghiên cứu có điều kiện tiếp xúc với nhiều xã đang và đã hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới. Bài viết điền dã này  ghi chép lại những quan sát, so sánh và cảm nhận ban đầu của nhóm nghiên cứu về cuộc sống thực tế của người dân, công việc của cán bộ trước và sau khi đạt được công nhận xã  nông thôn mới.

Trước tiên, chúng tôi cảm nhận rõ ràng nông thôn mới không phải là cái đích cuối cùng, thực tế nông thôn mới là con đường, con đường đầy vinh dự nhưng cũng nhiều trách nhiệm mà cán bộ và người dân nông thôn Hà Tĩnh đang và sẽ trải qua. Trong số 10 xã chúng tôi đến thăm và làm việc, tất cả đều đăng ký phấn đấu xã nông thôn mới, đang chắt chiu từng nguồn lực để đạt các tiêu chí đã đề ra. 2 xã đã hoàn thành, được công nhận xã nông thôn mới và đang tiếp tục đăng ký xã nông thôn mới kiểu mẫu.

Nông thôn mới, nhìn bề ngoài, là đường thôn xóm khang trang, nhà nhà ngăn nắp, vệ sinh sạch sẽ. Nông thôn mới là trụ sở Ủy ban xã khang trang, trung tâm học tập cộng đồng to đẹp. Đằng sau vẻ đẹp khang trang đó, nông thôn mới là sự chuyển mình mạnh mẽ của hệ thống chính quyền cơ sở và dịch vụ công. Các phòng ban đều có máy tính, lãnh đạo xã nhận và duyệt công văn qua thư điện tử. Tại những xã nông thôn mới, không khí làm việc khẩn trương, thực chất có thể thấy khắp nơi. Cán bộ xã làm việc không ngơi tay, thay vì không khí đủng đỉnh hiện đang phổ biến tại không ít nơi trong hệ thống cơ quan nhà nước. Thự viện xã, tủ sách thôn là nơi sinh hoạt thường xuyên của các cụm dân dư. Máy tính, dịch vụ internet miễn phí cho người dân, là nguồn cung cấp văn bản, chính sách không thể thiếu cho cán bộ các cấp. Ở xã đạt chuẩn nông thôn mới, cán bộ và người dân đều chung nhận thức cuộc sống không chỉ có kinh tế, không chỉ là cái ăn cái mặc. Yếu tố tinh thần, môi trường sinh hoạt văn hóa và cộng đồng ngày cảng tỏ ra quan trọng với họ. Bạn bè là một từ được nhắc nhiều lần trong câu chuyện của chúng tôi

Xã đạt chuẩn nông thôn mới nhìn từ nhiều góc độ đều tỏ ra vượt trội so với các xã xung quanh. Người dân và cán bộ thực sự cảm thấy vinh dự vì nỗ lực liên tục của toàn xã trong 3 năm được ghi nhận. Chúng tôi suy nghĩ sau một vài năm, nếu những gì là “mới” trở nên quen thuộc phổ biến tại hầu hết các xóm làng, nông thôn và nông nghiệp Việt Nam sẽ đẹp xiết bao. Cùng với vinh dự đó là sự trăn trở của cán bộ, và suy nghĩ của người dân về khả năng nhân rộng và tính bền vững của mô hình. Để chuyển đổi một xã nông thôn điển hình của Hà Tĩnh thành xã nông thôn văn minh, phát triển, cần sự vào cuộc của các ngành các cấp trong toàn tỉnh, đầu tư 100 tỷ từ các nguồn ngân sách và 50 tỷ từ người dân và nguồn vốn xã hội liên tục trong vòng ba năm. Vậy phải cần bao nhiêu vốn đầu tư để hỗ trợ tất cả các xã nông thôn Việt Nam chuyển mình? Xã đạt chuẩn nông thôn mới mà kinh tế chủ lực vẫn là lúa, lạc và thu nhập chủ yếu từ nhân công đi làm thuê liệu có đủ khả năng duy trì bền vững, một câu hỏi lớn cho Việt Nam?

(Nhóm nghiên cứu Vietsurvey-Hà Tĩnh,Tháng 6 năm 2015)

Ấn phẩm mới

Liên hệ
Công ty Cổ phần Nghiên cứu và Phân tích VIETSURVEY  
Địa chỉ: Phòng 0114, tòa nhà Hòa Phát,
46 phố Vọng, 
Hai Bà Trưng, Hà Nội
Điện thoại : (04) 62 542 800
Fax: +84 (04) 62 542 800
 © 2011-2014 Công ty cổ phần Nghiên cứu và Phân tích VietSurvey